Wanneer je gaat scheiden, komt er veel op je af. Toch zie ik dat er vaak één onderwerp is dat direct spanning oproept: de woning. Dat is begrijpelijk. Een huis is meer dan stenen alleen. Het is de plek waar herinneringen liggen, waar kinderen opgroeien en waar veel mensen zich veilig voelen. Tegelijkertijd vertegenwoordigt een woning vaak een groot financieel belang. Daardoor is de vraag “wat gebeurt er met het huis?” vaak één van de eerste vragen die op tafel komt.
Je hebt meestal drie mogelijkheden
In grote lijnen zijn er vaak drie opties. De eerste mogelijkheid is dat de woning wordt verkocht. De opbrengst of eventuele restschuld wordt vervolgens verdeeld volgens de gemaakte afspraken. De tweede mogelijkheid is dat één van beide partners in de woning blijft wonen en de ander uitkoopt. De derde mogelijkheid is dat de woning tijdelijk gezamenlijk eigendom blijft. Dat gebeurt bijvoorbeeld wanneer verkoop op dat moment niet wenselijk is of wanneer ouders eerst rust willen creëren voor de kinderen. Welke keuze het beste past, verschilt per situatie.
In de woning blijven wonen is niet altijd mogelijk
Aan tafel hoor ik regelmatig dat beide partners graag in de woning willen blijven wonen. Dat is vaak begrijpelijk. Zeker wanneer er kinderen zijn, voelt het huis als een vorm van stabiliteit. Toch is de belangrijkste vraag niet wie er wil blijven wonen, maar wie er financieel kan blijven wonen. De hypotheekverstrekker kijkt opnieuw naar inkomen, lasten en financiële draagkracht. Ook wanneer beide partners het eens zijn, betekent dat niet automatisch dat één van hen de woning kan overnemen. Daarom is het verstandig om vroeg in het proces een hypotheekadviseur te betrekken.
Wat betekent een scheiding voor de hypotheek?
Wanneer één partner de woning overneemt, moet meestal ook de hypotheek worden aangepast. De bank beoordeelt opnieuw of de maandlasten betaalbaar zijn. Daarnaast speelt de eventuele overwaarde of onderwaarde van de woning een rol. Wanneer er sprake is van overwaarde, moet vaak worden bekeken of de vertrekkende partner wordt uitgekocht. Dit zijn onderwerpen waar emoties en financiën vaak samenkomen. Juist daarom helpt het om niet alleen naar de cijfers te kijken, maar ook naar de belangen die erachter liggen.
Kinderen spelen vaak een belangrijke rol
Wanneer er kinderen zijn, wordt de woning vaak gekoppeld aan stabiliteit. Ouders willen voorkomen dat kinderen te veel veranderingen tegelijk meemaken. Dat is begrijpelijk. Tegelijkertijd zie ik in de praktijk dat ouders soms zo gefocust raken op het behouden van de woning, dat andere belangrijke onderwerpen uit beeld verdwijnen. Denk aan financiële ruimte, toekomstbestendigheid of rust op langere termijn.
Soms blijkt verhuizen uiteindelijk een betere oplossing dan krampachtig vasthouden aan een woning die financieel eigenlijk niet haalbaar is.
De beste oplossing is niet altijd de meest voor de hand liggende
Veel mensen starten een scheiding met één oplossing in hun hoofd. Bijvoorbeeld: ik blijf in het huis wonen. Tijdens mediation onderzoeken we eerst wat daarachter zit. Gaat het om de woning zelf? Of gaat het om stabiliteit voor de kinderen, financiële zekerheid of de wens om zo min mogelijk veranderingen te hebben? Kortom we onderzoeken goed of dit echt de beste optie is en of er wellicht nog andere opties zijn.
Nee. Verkoop is één van de mogelijkheden, maar niet de enige optie.
Dat hangt af van onder andere je inkomen, de hypotheek en de afspraken die jullie maken.
Dan moet meestal worden bekeken hoe deze overwaarde tussen beide partners wordt verdeeld.
De hypotheek moet vaak opnieuw worden beoordeeld wanneer één partner de woning overneemt.
In veel situaties wel. Een hypotheekadviseur kan inzicht geven in de financiële mogelijkheden rondom de woning en je leencapaciteit.
